{"id":3074,"date":"2021-08-30T14:31:14","date_gmt":"2021-08-30T12:31:14","guid":{"rendered":"https:\/\/www.dekorteweg.nl\/blog\/?p=3074"},"modified":"2021-08-31T17:12:14","modified_gmt":"2021-08-31T15:12:14","slug":"hulp-10","status":"publish","type":"post","link":"https:\/\/www.dekorteweg.nl\/blog\/hulp-10\/","title":{"rendered":"Hulp (10)"},"content":{"rendered":"

’s Ochtends in bed, vlak voor het opstaan. \u2018Zoals ik nu ben, ben ik nog nooit geweest. Dat vind ik ook eng, want als ik opsta weet ik niet waar ik ben. Daarom moet jij wel bij mij blijven.\u2019 Als ik naar de badkamer loop: \u2018Kom je weer terug? Want de wereld is heel anders dan ik had gedacht.\u2019<\/em><\/p>\n

Wat ik moeilijk vind in de omgang met (de verzorging van) mijn vrouw Hanneke, die nu zo\u2019n 10 jaar lijdt aan de ziekte van Alzheimer, is dat zij zo afhankelijk is van mij. De ellips die wij met zijn twee\u00ebn vormden, is inmiddels tot een cirkel geworden, waarbij zij het middelpunt is en ik de cirkel ben. De cirkel van het luisterend oor, het oog dat kijkt en vooruitkijkt, de hand die voedt en leidt en de stem die vertaalt, geruststelt en richting wijst.
\nVooral de afgelopen anderhalve maand was dat geen sinecure. Ik was ziek en bleef ziek, last van mijn longen en sinussen, moe, gammel, maar wel beschikbaar. Ondanks dat er veel hulp was, bleef het hard werken, want ook als er anderen zijn die ons bijstaan, blijft zij op mij gericht. Lastig hoor om heiland te zijn.
\nIk zeg tegen mijzelf: Het is natuurlijk ook wel een eer, want haar vertrouwen is groot en dat moet toch ook iets met mij te maken hebben. Daarbij komt dat ik nu van de straat ben, ik heb een taak voor het leven, wat dat betreft zijn er geen existenti\u00eble gaten, zoals bij zoveel van mijn leeftijdsgenoten. Ik heb een taak, iets om voor te leven, en ben daardoor iemand. Daarin word ik steeds weer bevestigd. Nietwaar, om eens af te wijken van de stelling van Descartes: Ik ben belangrijk, dus ik ben.
\nJa, dat mag zo zijn, maar eigenlijk heb ik helemaal geen behoefte aan een nieuwe identiteit. Ik ben juist bereid en verlangend om alles wat rol en identiteit is los te laten en in de oneindigheid mijn laatste dagen in te gaan. Dat wringt. Daarom is het ook extra moeilijk.<\/p>\n

*<\/p>\n

Maar wat ik het allermoeilijkst vind is het voortdurende verlies. Daar kan ik niet aan wennen. Dat moet ik steeds weer opnieuw ondergaan. Iedere keer dat er weer een brok is weggeslagen uit de krijtrotsen van haar brein, leef ik mee, voel ik de schok, en besef ik dat daarmee weer iets van ons \u00a0is weggenomen. Niet op haar tijd, niet op mijn tijd, onvoorspelbaar, omdat het zo is.
\nWe kunnen er niet aan wennen, we kunnen ons alleen maar aanpassen. En ja, dat gaat ons goed af. Steeds weer herstellen we ons, in de beleving van de liefde, de stilte, die ons verbindt, en kijken we elkaar aan en vinden we elkaar. Dat is een wonder, maar het mes snijdt eerst, voordat het wonder gebeurt.<\/p>\n

Ik kreeg van de week opeens zin in een film die ik tien jaar geleden twee keer had gezien: <\/em>The Time Traveler\u2019s Wife<\/em>. Ik wist niet meer precies hoe de film in elkaar stak, maar ik had er opeens trek in, zoals je trek kunt hebben in iets dat je jaren geleden hebt gegeten. Toen ik de film had gevonden, ging ik meteen met Hanneke kijken.
\nHanneke kan een film natuurlijk niet volgen, maar ze kan doordat zij zo acuut is in het moment wel zien of een film kwaliteit heeft. Alles wat kwaliteit heeft, heeft dat niet alleen in de lijn van de tijd, maar ook van moment tot moment. Daarin vullen we elkaar aan, want ik kijk vooral naar de lijn en geniet van de dramatische ontwikkeling en het spel, terwijl zij van moment tot moment gericht is op schoonheid en vooral op echtheid. Als zij dit van moment tot moment ervaart, kan zij soms een hele film uitkijken. Dan zitten we naast elkaar te genieten, terwijl wat we zien totaal verschillend is. Zo ging het ook nu.
\n(Spoiler alert) De schijnbare hoofdpersoon van de film kan sinds zijn kindertijd tijdreizen. Eigenlijk is het juister om te zeggen dat hij sinds zijn kindertijd plotseling wordt weggerukt uit zijn huidige situatie en ergens anders in de tijd wordt gedropt. Hij kan dat niet sturen, het overkomt hem. Wel blijkt hij vaak op hetzelfde punt in tijd en ruimte gedropt te worden en kan zich daardoor enigszins ori\u00ebnteren. Dat is vooral heel belangrijk omdat zijn kleren niet meegaan tijdens een tijdreis en hij naakt arriveert, zeg maar gerust neerplonst, in de nieuwe situatie, wat, zoals je zult begrijpen, voor allerlei complicaties kan zorgen.
\nE\u00e9n van de plekken waar hij steeds terugkomt, is een bosschage bij een groot landhuis, waar hij contact krijgt met een klein meisje dat in het landhuis woont. Hij weet haar ervan te overtuigen dat hij een tijdreiziger is en zij helpt hem vervolgens, bijvoorbeeld door kleren van haar vader voor hem neer te leggen, en ziet steeds meer naar hem uit. Iedere keer komt hij terug als dezelfde veertigjarige en iedere keer is zij, het meisje, weer wat ouder geworden, totdat zij achttien jaar is. Dan is het voorlopig de laatste keer dat hij op die plek wordt afgeleverd. Het meisje, de jonge vrouw, weet zeker dat hij de liefde van haar leven is, maar waar is hij, waar in de tijd? Zij wacht en blijft naar hem uitzien. Dan komt zij (ja, want anders zou de film niet gemaakt zijn) hem een paar jaar later tegen als een jongere man, als de man die te midden van alle tijdreizen de hoofdpersoon is, die een tijdslijn kent, die geboren is en eens zal sterven.
\nAls zij hem eindelijk ontmoet, is zij dolgelukkig, ze kent hem, ze houdt van hem, nu heeft zij hem gevonden! Maar hij kent haar niet, want hij heeft haar op die leeftijd nog niet ontmoet. Zij heeft al een geschiedenis met hem en hij is ten aanzien van haar een onbeschreven blad. Dat geeft verwikkelingen, maar je weet als kijker dan al dat het goed komt en dat ze elkaar in de armen zullen vallen. En ja hoor, al snel trouwen ze met elkaar (gelukkig zonder de knievallen, waarvan ik niet goed word in die Amerikaanse films). Zij weet dat hij een tijdreiziger is en dat hij ieder moment kan worden weggerukt, maar nu gaat zij aan den lijve ondervinden hoe het is om getrouwd te zijn met iemand waarvan je houdt en die ieder moment kan wegschieten, eigenlijk altijd op een ongelegen moment, terwijl je aan het vrijen bent, tijdens het huwelijk, als het kerstmis is. Zij vindt het veel moeilijker dan zij dacht, ze lijdt eronder, ze wordt woedend, ze wordt somber, ze neemt afstand, ze wordt begripsvol, maar het helpt allemaal niet, want ze houdt van hem en dit is het gegeven, hun liefdesgegeven.
\nEr valt veel meer over te vertellen, maar ik ben nu al te lang bezig, vind ik, als een kind dat voor het eerst een film heeft gezien en zijn moeder daarover vertelt. Maar ja, korter kan ik niet, net zoals dat kind.<\/p>\n

Je zult wel begrepen hebben dat ik mij herken in de vrouw van de tijdreiziger (heel goed dat die film naar haar is genoemd en niet naar hem). Zeker, dat is zo, maar herkennen is nog neutraal en ik was niet alleen neutraal terwijl ik zat te kijken, ik was ook diep geroerd. Een Hollywoodfilm, een goede Hollywoodfilm, en ik, met al mijn afkeer van commerci\u00eble prenten was diep geroerd. En dan zeg ik het nog niet echt zoals het was, want ik zat te huilen, een uur lang te huilen, de tranen rolden zachtjes over mijn wangen, toen het eenmaal tot mij doordrong wat die vrouw moest doorstaan. Ik huilde voor haar, voor het leven dat zo is, ik huilde voor mijzelf en ik huilde voor Hanneke die naast mij zat, mijn lieve tijdreizigster. Zo nu en dan keek zij opzij met dat verbaasde gezicht van haar en dan keek zij weer naar de film. Zij zag niets verdrietigs, het was goed wat zij zag. \u2018Het klopt als een bus,’ zei zij. En dat vond ik dan weer mooi en echt Hanneke.<\/p>\n

Waarom vertel ik dit nu? Ik vertel het niet in de eerste plaats om te delen, ik vertel het met een bedoeling. Ik wil iets heel precies zeggen. Over liefde. De liefde waar ik zo vaak over schrijf. De liefde die mijn centrale boodschap is. Ik wil wijzen op de donkere grond, de misschien wel noodzakelijke donkere grond, waar liefde kan opbloeien, maar die hoe dan ook donker is. Het mes dat voorafgaat aan het wonder.
\nLiefde is niet een prachtige, heerlijke saus die alles doordringt en alles een en dezelfde verrukkelijke smaak geeft. Nee, absoluut niet. Op het palet van de liefde zijn de donkere kleuren net zozeer aanwezig als de lichte tinten.<\/p>\n

Ik vertel het ook omdat ik niet voor romanticus wil worden versleten. Ik ben een man die alles tot het einde toe doorleeft, dat niet kan laten, en steeds weer tot zijn verwondering ervaart dat dit alles, hoe pijnlijk en gebroken misschien ook, vervuld blijkt te zijn van licht.
\nWanneer dit, dit bestaan, de hele waaier, en daar hoort dus ook de pijn, de angst en de verlatenheid bij, zonder voorbehoud doorleefd wordt, blijkt het, om het in de woorden van mijn lieve vrouw te zeggen, te kloppen als een bus. Dat is geen ideologie, het is een ervaringsfeit.<\/p>\n

Omdat dit voor mij de kern is, plaats ik deze bijdrage niet als een vervolg in de reeks Alzheimer en de liefde<\/em>, maar als de volgende aflevering in de serie Hulp<\/em>.<\/p>\n

(wordt vervolgd<\/em>)<\/p>\n